MEMENTO-AKIL DEFTERİ

 

Filmin ismi akıl defteri de olsa insanın aklını son derece bulandıran bir film kendisi. Filmin en başında filmin sonu gösterilirken filmin sonunda filmin başındaki olay örgüsü çözülmektedir. Filmin kahramanı Leonard bellek yitimi yani amnezi yaşamaktadır. Amnezinin bir türü olan  anterograd amnezidir. Başına gelen darbe öncesi olayları hatırlamakta fakat yeni anılar oluşturamamaktadır. Kısa süreli bellekteki anıları uzun süreli belleğe aktarılamamaktadır. Aynı zamanda paraamneziktir, yani yaşananları yanlış hatırlamaktadır. Sammy’i kendi olarak düşünmekte kendi yaşadıklarını ona atfetmektedir. Bu atfedişin adlında beklide egosunun savunma mekanizmaları yatmaktadır.

Kaygı veren karısının öldürme düşüncesini daha az kaygı yaratan Sammy’e yüklemiş olabilir. Egosu savunma mekanizması olarak kendi yaşamı ile Sammy’nin yaşamını yer değiştirmiştir. Ama Leonard, Teddy ile konuşurken çoğu kez karısının şeker hastası olduğunu onu istemeden de olsa ölümüne sebebiyet verdiği tekrar edilir. Leonard gözlerini kapatır anısını tekrar hatırlar ama sadece karısını sadece çimdiklediğini görür. Eğer fiziksel boyutunu bir kenara bırakırsak (kafasını aldığı darbeyi) son derece derinlerde bir bastırma bilinçdışından çıkarılamayacak kadar büyük bir travma görebiliriz burada da. Anılarına ket vuran bir adam görmekteyiz. Filmi izlerken karısının ölümünü doğal bir ölüm olarak ketleseydi ne olurdu diye çok düşündüm. Amacı olmayan biri yaşamak için sebebi olmayan biridir diye filmin sonunu yazmış oldum.

İtiraf etmeliyim bunu izlerken fark etmedim biraz araştırdın. Teddy’nin plakasını not alan Leonard dövmecide bu plakayı yazdırırken dövmeci bir harfi yanlış yazar. Fakat Leonard okurken doğru plakayı okumaktadır. Bunun nedeni Leonard’ın zihin olaylarını istediği gibi değiştirmesidir.

Filmin en sonunda şu anlamı çıkardım. “ Bir insanın anıları yaşama bağlayan, amaç oluşturan ve peşinden sürükleyen yegane durumdur. En önemlisi ise bir insanın yaşama tutunması için yeni amaçlar peşinden koşması gerekmektedir yoksa yaşamanın anlamı yoktur.”  Leonard kendine yeni anılar planlayarak karısının intikamını alıp beklide içini bir şekilde soğutmak istiyordu.  İnsanın varoluşunun amacı hedefler midir?